Do góry

Ekonometria i model ekonomiczny

Ekonometria

Jest to nauka wykorzystująca narzędzia matematyki, informatyki oraz statystyki. Funkcjonuje w ramach ekonomii i pełni wobec niej funkcję pomocniczą. Ekonometria opiera swoje działania na badaniach ilościowych związków, które zachodzą między zjawiskami i zmiennymi ekonomicznymi. Głównym założeniem ekonometrii jest to, że wykorzystuje metody, które są opracowywane poza ekonomią, dla działania na jej polu.

Działania ekonometrii dążą do empirycznej analizy teorii ekonomicznych, prognozowania procesów ekonomicznych, przy dostarczaniu powodów, które będą służyć kierowaniu tymi procesami. Osiąga swój cel posługują się podstawowym narzędziem, jakim jest model ekonometryczny.Ekonometria współcześnie rozwinęła szereg swoich odmian, funkcjonujących w ramach nauk ekonomicznych, są to :

  1. ekonometria teoretyczna,
  2. ekonometria stosowana,
  3. ekonometria przestrzenna,
  4. ekonofizyka.

Bardzo często dochodzi do mylenia ekonometrii ze statystyką, ze względu na fakt, iż metody statystyczne są uważane jednocześnie za metody ekonometryczne, dla których istnieje osobne słownictwo. Modele ekonometryczne to są modele matematyczno – statystyczne, które znajdują zastosowanie w ekonomii.

Warto nadmienić, iż rozwój statystyki nastąpił wcześniej niż ekonometrii. Sama nazwa została użyta na początku XX wieku, mimo że rozwój współczesnej ekonometrii nauki nastąpił dwadzieścia lat później. Ekonometria może być również mylona z ekonomią matematyczną, która jest analizą ekonomiczną, wykorzystującą matematykę.

Model ekonometryczny

Model ekonometryczny to formalny zapis matematyczny istniejących prawidłowości ekonomicznych. Jest to opis scholastycznej zależności wyróżnionego zjawiska, wyróżnionej wielkości lub przebiegu procesu ekonomicznego (bądź procesów, zjawisk) od czynników które je kształtują – wyrażony jako pojedyncze równanie tudzież cały ich układ.Dla zbudowania modelu potrzebna jest znajomość teorii ekonomii, wiedzy z zakresu matematyki i ekonomii oraz ekonomiczna praktyka. Model ekonomiczny cechują wartości poznawcze dla teorii ekonomii oraz znaczenie praktyczne, tak by mógł stać się narzędziem skutecznym w prognozowaniu przyszłych zjawisk. Poza modelem zawiera się w nim również matematyczny opis istniejących prawidłowości ekonomicznych.

Strukturę równania tworzą: zmienna objaśniana, zmienne objaśniające (losowe bądź nie), które mają ustaloną ekonomiczną treść, strukturalne parametry oraz zmienna losowa – inaczej nazywana składnikiem losowym, charakteryzująca się tym, iż jej treść nie jest znana. Dodatkowo istnieje jeszcze określony typ związku funkcyjnego – zależność między zmienną objaśnianą, zmiennymi objaśniającymi a zmienną losową.

Zmienne w modelu ekonometycznym

Zmienne tworzące model ekonomiczny można podzielić na :

  • zmienne endogeniczne – bieżące i opóźnione, wyjaśniane przez model;
  • zmienne egzogeniczne – bieżące i opóźnione, których model nie wyjaśnia.

Dodatkowo można podzielić zmienne na :

  • objaśniane,
  • objaśniające.

Jest to podział uwzględniający role, jaką pełnią poszczególne zmienne w modelu ekonometryczne.

Klasyfikacja modeli ekonometrycznych

Same modele ekonometryczne poddawane są klasyfikacji w oparciu o pięć kryteriów, którymi są :

  1. Liczba równań w modelu – wyróżnia się tutaj modele jednorównaniowe, a także modele ekonometryczne wielorównaniowe, gdzie każde równanie objaśnia jedną zmienną.
  2. Postać analityczna funkcyjnych zależności – modele ekonometryczne dzielą się w oparciu o to kryterium na modele liniowe (każda zależność modelu jest zależnością liniową) i modele nieliniowe (gdzie występuje chociaż jedna zależność nieliniowa modelu).
  3. Rola czynnika czasu w równaniach – dzieli modele ekonometryczne na modele statyczne (które nie uwzględniają czynnika czasu), a także na modele dynamiczne (najpopularniejszym przykładem takiego modelu jest model autoregresyjny – polegający na tym że wśród zmiennych objaśniających występują tylko i wyłącznie zmienne objaśniane opóźnione w czasie).
  4. Ogólne cechy poznawcze modelu – tutaj podział modeli ekonometrycznych jest następujący:
    • modele przyczynowo – opisowe, które ukazują związki przyczynowo-skutkowe między dwoma zmiennymi, objaśnianymi i objaśniającymi
    • modele symptomatyczne, gdzie zmienne objaśniające są zmiennymi skorelowanymi z odpowiednimi zmiennymi objaśnianymi, nie wyrażając źródeł zmienności zmiennych objaśnianych.
  5. Ostatnie kryterium dotyczy tylko i wyłącznie wielorównaniowych modeli ekonometrycznych i dzieli je ze względu na charakter powiązań między nieopóźnionymi zmiennymi endogenicznymi w tych modelach.Według tego kryterium wyraża się trzy rodzaje modeli ekonometrycznych : proste, rekurencyjne, oraz modele o równaniach współzależnych.

Innym, również stosowanym podziałem jest podział według :

  • postaci analityczna funkcji modelu – liniowe i nieliniowe;
  • liczby funkcji modelu – jednofunkcyjne i wielofunkcyjne;
  • sposobu powiązania ze sobą zmiennych endogenicznych nieopóźnionych w czasie – modele proste, rekurencyjne oraz modele o równaniach łącznie współzależnych
  • roli czynnika czasu – dynamiczne i statyczne;
  • stopnia wiedzy o elemencie losowym – modele stochastyczne (gdzie te dzielą się dodatkowo na probabilistyczne, statystyczne i dynamiczne) i deterministyczne

Dodatkowo, ze względu na przedmiot badania można wyróżnić modele makroekonomiczne i mikroekonomiczne.

Author avatar
Wojciech Hadała
https://hadalawojciech.pl
Na bieżąco śledzę trendy w SEO (optymalizacji pod kątem wyszukiwarek internetowych) i pozycjonowaniu (link building), ale interesuję się również social mediami, marketingiem dla urządzeń mobilnych oraz SXO (Search Engine Experience). Codziennie przekonuję się o tym, że praca może łączyć się z pasją, stając się tym samym ciekawym i pełnym wyzwań sposobem na życie.Teoria? Bardziej cenię sobie praktykę i wysoką efektywność działań. Dzięki doświadczeniu łączę w odpowiednich proporcjach SEO, User Experience oraz Web Performance, spełniając oczekiwania użytkowników poszukujących w sieci Twojego produktu lub usług.Więcej o posiadanych kwalifikacjach, certyfikatach i doświadczeniu dowiesz się na stronie O mnie Szukasz wiedzy, inspiracji lub masz chwilę wolną i chcesz coś poczytać? Zapraszam na mój blog Potrzebujesz pomocy lub porady w zakresie SEO / Link Building? Po prostu skontaktuj się ze mnąPolecam się do kontaktu jeśli ktoś ma jakiś problem chętnie pomogę, w kwestiach technicznych oprogramowań E-commerce, CMS. Wykonuję rzetelne audyty z nakierowaniem na plan jaki ktoś chce osiągnąć.
Używam plików cookie, aby zapewnić najlepszą jakość serwisu.